Një vendim historik nga një gjykatë e lartë e OKB-së ka hapur rrugën që vendet të padisin njëra-tjetrën për ndryshimet klimatike, duke përfshirë edhe emetimet historike të gazrave që ngrohin planetin.
Vendimi nuk është detyrues, por ekspertët ligjorë thonë se mund të ketë pasoja të gjera.
Do të shihet si një fitore për vendet që janë shumë të ndjeshme ndaj ndryshimeve klimatike, të cilat erdhën në gjykatë pasi u ndjenë të frustruara për mungesën e përparimit global në trajtimin e problemit. Dorka Bauer Një grup prej rreth 50 personash qëndrojnë jashtë ndërtesës së Pallatit të Paqes në Hagë.
Qeveritë dhe aktivistët për klimën shkuan në Hagë të mërkurën për të dëgjuar mendimin e gjykatës.
Çështja e paprecedentë në Gjykatën Ndërkombëtare të Drejtësisë (GJND) ishte ideja e një grupi studentësh të rinj të drejtësisë nga ishujt e ulët të Paqësorit në vijën e parë të luftës kundër ndryshimeve klimatike, të cilët e hodhën idenë në vitin 2019.
Një nga këta studentë, Siosiua Veikune nga Tonga, ishte në Hagë për të dëgjuar vendimin.
“Nuk kam fjalë. Kjo është kaq emocionuese. Ka një ton emocionesh që na përshkojnë. Kjo është një fitore që e çojmë me krenari në shtëpi në komunitetet tona”, tha ai për BBC News.
“Sonte do të fle më lirshëm. GJND-ja ka njohur atë që kemi përjetuar – vuajtjet tona, qëndrueshmërinë tonë dhe të drejtën për të ardhmen tonë”, tha Flora Vano, nga Ishulli i Paqësorit Vanuatu, i cili konsiderohet vendi më i prekshëm ndaj motit ekstrem në nivel global.
GJND-ja konsiderohet gjykata më e lartë në botë dhe ka juridiksion global.
Aktivistët dhe avokatët e klimës shpresojnë që vendimi historik tani do të hapë rrugën për kompensim nga vendet që historikisht kanë djegur më shumë lëndë djegëse fosile dhe për këtë arsye janë më përgjegjëset për ngrohjen globale.
Shumë vende më të varfra e kishin mbështetur çështjen nga frustrimi, duke pretenduar se vendet e zhvilluara nuk po i mbajnë premtimet ekzistuese për të trajtuar problemin në rritje. Por vendet e zhvilluara, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar, argumentuan se marrëveshjet ekzistuese për klimën, përfshirë marrëveshjen historike të OKB-së në Paris të vitit 2015, janë të mjaftueshme dhe nuk duhet të vendosen detyrime të mëtejshme ligjore.
