Samiti dy ditor i Bashkimit Europian do të ketë në qendër të diskutimeve të tij çështjen e Brexit, sulmin e Turqisë në veri të Sirisë, zgjerimin, ndryshimet klimatike dhe buxhetin afatgjatë.
Liderët e vendeve anëtare do të mblidhen në Bruksel më 17 dhe 18 tetor ku do të vendosin për këto çështje të cilat do të kenë një ndikim të veçantë në të ardhmen e unionit.
Sa i përket zgjerimit, Këshilli Europian do të marrë nesër vendimin përfundimtar nëse do ti çelë ose jo negociatat për anëtarësim me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut. Komisioni Europian ka rekomanduar hapjen e negociatave me të dyja vendet por muajt e fundit Franca, Holanda, Danimarka dhe Spanja kanë qenë kundër këtij vendimi. Skeptikët prihen nga Franca e cila është e vendosur të reformojë metodologjinë e zgjerimit në tërësi, duke lënë kështu në pritje dy vendet e Ballkanit Perëndimor për së paku një vit. Presidenti Makron e ka bërë të qartë se BE ka nevojë për një reformim të brendshëm por dje ai u shpreh edhe se është i shqetësuar që nga vende si Shqipëria kërkesat për azil janë shtuar edhe mbeten nga më të lartat.
Megjithëse Gjermania ishte skeptike në qershor lidhur me negociatat, Bundestagu vendosi për ti celur ato në 18 tetor por kësaj radhe nën kushte konkrete. Deri në 2020 ata kërkojnë që në Shqipëri të jenë bërë funksionale Gjykata e Lartë, Kushtetuese si dhe të implementohet reforma zgjedhore. Këto kushte u reflektuan edhe si mendim i mbledhjes së Ministrave të Jashtëm të vendeve anëtare më 15 tetor. Në letrën që presidenca finlandeze e këshillit ka dërguar në samit, kanë kërkuar që Maqedonisë ti hapen negociatat dhe Shqipëria të shihet me perspektivë në varësi të kushteve deri më gjysmën e parë të 2020.
Brexit është çështja më e pritur dhe e nxehtë e këtij samiti. Pyetja kryesore është nëse do të shtyhet sërish afati ose jo. Kryeministri Britanik duket i vendosur të nxjerrë Britaninë jashtë unionit por kjo do të varet nga arritja ose jo e një marrëveshjeje. Kjo e fundit duket se do të arrihet deri në fund të tetorit por gjithsesi në samitin dy ditor nuk do të prezantohen dokumente ligjore për Brexit.
Lidhur me këtë çështje është edhe buxheti afatgjatë i Bashkimit Europian. Brexit do të ndikojë ne ekonominë e unionit duke hequr 15.4 miliardë dollarë nga arkat e buxhetit. Për herë të parë në këtë samit do të diskutohet mbi ndryshimet klimatike dhe pritet që në këtë aspekt të ketë vendimmarrje konkrete siç u pasqyruar edhe në organigramën e re të Komisionit, ku çështja e klimës ishte prioritare. Pra mënyra e alokimit të buxhetit për periudhën 2021-2027 do të reflektojë edhe shinat se çfarë drejtimi do të marrë BE në vitet në vijim.
Sulmi i ditëve të fundit i Turiqsë në veriun e Sirisë ka marrë vëmendje të veçantë në kancelaritë kryesore evropiane duke e kthyer këtë në një çështje tepër të rëndësishme pasi nga ajo varet stabiliteti i rajonit si dhe cështja e refugjatëve. SHBA dhe BE i kanë bërë thirrje Turqisë të ndalojë ofensivën e saj por ajo nga ana tjetër i ka injoruar këto thirrje duke kërcënuar BE-në se do të lejojë rreth 3 milionë refugjatë në territorin e saj. Frika ndaj një masakre njerëzore si dhe riaktivizimi i ISIS do të detyrojnë liderët të ndërmarrin hapa konkretë në raport me Turqinë duke paralajmëruar një strategji të re aleancash në rajon. /Opinion.al
