Emrat, gradat dhe moshat e 32 ushtarakëve kubanë të vrarë gjatë kapjes së presidentit venezuelas Nicolás Maduro nga forcat amerikane janë publikuar të martën nga qeveria kubane, e cila shpalli dy ditë zie.
Mes tyre ka kolonelë, togerë, majorë dhe kapitenë, si dhe disa ushtarë rezervë, të moshave 26-60 vjeç, raporton Associated Press.
Personeli i përkiste Forcave të Armatosura Revolucionare dhe Ministrisë së Brendshme, dy agjencive kryesore të sigurisë së Kubës. Në postim nuk specifikohen misionet e tyre ose detaje për vdekjen.
Media shtetërore kubane publikoi të dhënat dhe portretet e tyre me uniforma ushtarake.
Të martën, ministri i Jashtëm i Kubës, Bruno Rodríguez, tha se kubanët ishin “të gatshëm të jepnin jetën e tyre” kundër çdo ndërhyrjeje amerikane, ndërsa ishulli po konsideronte një të ardhme pa Maduron si udhëheqës të Venezuelës.
“Presidenti i SHBA-së, duke treguar një mungesë të plotë kuptimi për Kubën dhe duke përsëritur axhendën e gënjeshtrave të politikanëve kubano-amerikanë dhe grupeve të tjera të interesit, shpif për popullin tone dhe e kërcënon”, shkroi Rodríguez në X. “Populli ynë trim, besnik ndaj historisë së tij të luftës, do ta mbrojë kombin e vet kundër çdo agresioni imperialist.”
Të dielën, autoritetet kubane pranuan vdekjen e personelit që ndodhej në vendin e Amerikës së Jugut si pjesë e marrëveshjeve mes dy vendeve. “Bashkatdhetarët tanë e përmbushën detyrën e tyre me dinjitet dhe heroizëm, duke rënë pas një rezistence të ashpër në përballje të drejtpërdrejtë kundër sulmuesve, ose si pasojë e bombardimit të objekteve”, thuhet në deklaratën zyrtare.
Detaje të kufizuara për kubanët e vrarë në sulm
Informacioni për oficerët kubanë të vrarë filloi të dilte gradualisht të hënën në mbrëmje, ndërsa kubanët deklaronin publikisht se ata kishin vdekur për një kauzë të drejtë.
“Duhet ta thuash këtë për të thënë të njëjtën gjë si qeveria”, tha Luis Domínguez, i cili drejton faqen e internetit Represores Cubanos që publikon të dhëna personale të zyrtarëve që dyshohet se janë të përfshirë në abuzime të të drejtave të njeriut dhe shkelje të normave demokratike. “Brenda vendit, kubanët duhet të jenë duke thënë diçka tjetër”, shtoi ai.
Domínguez tha se beson se një nga të vrarët, koloneli 67-vjeçar Humberto Alfonso Roca Sánchez, kishte qenë komandant garnizoni i Punto Cero, ku dikur kishte jetuar Fidel Castro. Një tjetër oficer i vrarë, koloneli 62-vjeçar Lázaro Evangelio Rodríguez Rodríguez, besohet se kishte mbikëqyrur rojet bregdetare dhe kufitare të Kubës, tha Domínguez.
Si aleatë të ngushtë ekonomikë dhe politikë, Kuba dhe Venezuela kanë marrëveshje në fusha që variojnë nga siguria te energjia, përfshirë shitjen e naftës së subvencionuar për ishullin që nga viti 2000. Megjithatë, shkalla e shkëmbimeve ushtarake ose këshillimore është raportuar rrallë.
Një postim i publikuar të hënën në faqen e pavarur La Joven Cuba, një blog që ofron një platformë për shumë zëra opozitarë në ishull, paraqiste një profil të togerit të parë Yunio Estévez. Ai ishte shkruar nga një gazetar që ishte mik i ngushtë i tij. Postimi përfshinte detaje nga jeta e 32-vjeçarit dhe fotografi me tre fëmijët e tij, të cilët i kishte rritur së bashku në provincën Guantánamo, në lindje të Kubës.
Raporti i La Joven Cuba thoshte se Estévez, një ekspert i komunikimeve përgjegjës për një departament të sigurisë personale, u qëllua gjatë sulmit. Postimi u hoq më vonë atë mbrëmje me kërkesë të familjes, njoftoi faqja e internetit.
Një protestë dhe një minutë heshtje
Sulmi amerikan ndaj Venezuelës e shtyu Organizatën e Shteteve Amerikane (OAS) të mbante një mbledhje të posaçme të martën, ku një protestuese ndërpreu fjalimin e ambasadorit amerikan Leandro Rizzuto. “Shumica e njerëzve janë kundër kësaj!” thirri Medea Benjamin, bashkëthemeluese e Code Pink, një organizatë jofitimprurëse amerikane kundër luftës. “Duart larg Venezuelës!” Ajo bëri thirrje për heqjen e sanksioneve, ndërsa zyrtarët e OAS kërkuan ndërhyrjen e rojeve të sigurisë, të cilët përfundimisht e nxorën nga salla.
Rizzuto rifilloi fjalimin e tij pasi Benjamin u largua: “E kuptoj se ka shumë emocione të forta.” Ai e quajti sulmin një “veprim të synuar të zbatimit të ligjit” kundër një “krimineli të paditur”. “Ta bëjmë të qartë, SHBA-ja nuk e pushtoi Venezuelën”, tha Rizzuto. “Presidenti Trump i ofroi Madurós disa rrugëdalje. Kjo nuk ishte një ndërhyrje në demokraci… përkundrazi, hoqi pengesën ndaj saj.”
Ai tha se SHBA-ja dëshiron një të ardhme më të mirë dhe demokratike për Venezuelën. “Nuk mund të vazhdohet të kesh rezervat më të mëdha të naftës në botë nën kontrollin e kundërshtarëve të Hemisferës Perëndimore, ndërkohë që populli i Venezuelës nuk ka energji elektrike, ka një cilësi jete nën standarde dhe fitimet nuk u shkojnë njerëzve në Venezuelë”, tha Rizzuto. “Fitimet vidhen nga një grusht oligarkësh në mbarë botën, përfshirë edhe ata brenda Venezuelës.”
Ai bëri gjithashtu thirrje për lirimin e rreth 1,000 të burgosurve politikë, duke thënë se SHBA-ja mbështet kërkesën e Komisionit Ndër-Amerikan për të Drejtat e Njeriut për të vizituar personalisht qendrën e paraburgimit.
Pas fjalimit të Rizzutos, ambasadori peruan Rodolfo Coronado kërkoi një minutë heshtje për viktimat e regjimit të Madurós. Gjatë mbledhjes së OAS, përfaqësues të disa vendeve dënuan ashpër sulmin amerikan.
Mauricio Jaramillo, zëvendësministër i punëve të jashtme i Kolumbisë, denoncoi atë që e quajti një sulm ndaj sovranitetit të Venezuelës. Ai tha se veprimi ushtarak i njëanshëm ishte një “shkelje e qartë e së drejtës ndërkombëtare” që krijoi një precedent “jashtëzakonisht shqetësues”.
Para se të fillonte mbledhja e posaçme e OAS, rreth një duzinë protestuesish u mblodhën jashtë duke mbajtur pankarta ku shkruhej: “Jo luftë kundër Venezuelës” dhe “Arepa, jo bomba”.
