Aktualitet

Tërmeti ishte 5.8 apo 7 ballë? Inxhinieri sqaron dallimin në matje


               Publikuar në : 13:39 - 22/09/19 |
Al Do

Një nga diskutimet pas lëkundjes së tërmetit ishte mbi fortësinë e tij. Shpesh herë bëhet një mbivendosje e termave të magnitudës dhe intensitetit të cilat janë dukur të ndryshme.

Siç sqaron inxhinieri Bashkim Kopliku, “magnituda e një tërmeti matet në shkallë Rihter dhe përcakton tërmetin në qendrën e tij. Pra magnituda është një veti e tërmetit e njëlloj e njëjtë për çdo njeri sado larg tij.

Ndërsa intensiteti matet me ballë ose gradë. “Intensiteti përcakton efektin e tërmetit në një vend të caktuar” shkruan inxhinier Kopliku. Intensiteti i tërmetit është ajo se çfarë ndiejnë njerëzit dhe varet nga largësia nga epiqendra.

Tërmeti i së shtunës ishte i shkallës 5.8 Rihter dhe kishte një intensitet 7 ballë në Durrës dhe 6 ballë në Tiranë.

Statusi në Facebook i inxhinier Bashkim Koplikut

Tërmeti sot e dje! Ishte 5, 8, apo ishte 6 e 7… Miqtë po më pyesin, si ish-inxhinier…
Po e sjell edhe këtu në fb, përgjigjen time, duke dhënë kryesoret, sa më shkurt:
Tërmeti përshkruhet shkurt me dy madhësi, magnituda dhe intensiteti.
Kur thuhet 5,8, bëhet fjalë për magnitudën në shkallë Rihter (Richter), apo nga një herë, edhe me momentin (Mw).
Kur thuhet 6 apo 7 (nga një herë VI apo VII, me shifra romake), bëhet fjalë për intensitetin, në ball, apo gradë, apo pikë
Magnituda është një madhësi që përcakton tërmetin në qendrën e tij, pavarësisht se llogaritet mbi bazën e matjeve nga shumë larg Qendrës (nga disa stacionet e vrojtimit, që kanë pajisje me sismografë etj., duke marrë parasysh edhe distancën etj.). Pra, tërmeti dje ishte “5, 8 gradë të shkallës Rihter”. Po bëj një analogji, me një llambë ndriçimi, që e kemi më të njohur: themi rëndom se llamba është p.sh. 33 W (vat) , apo më mirë, 1450 lumen. Natyrisht, magnituda e tërmetit 5, 8 gradë të shkallës Richter, apo llamba që është 33W/1450 lumen, është njësoj, si për njerëzit në Durrës, si për ata në Shkodër, e si për ata në Mynih: kemi të bëjmë me veti të tërmetit, apo të llambës, dhe jo të efekteve të tij, apo të asaj, në një vend të caktuar.
Intensiteti përcakton efektin e tërmetit në një vend të caktuar, : 6 apo 7 ballë, ishte intensiteti, pra efekti në Durrës i atij tërmetit me magnitudë 5, 8 të shkallës Richter, që ishte 1 km, apo 30 km larg. Njësoj si të thuash që ndriçimi ishte 30 lux në librin që po lexoja me ndriçim që më vinte nga një llambë 33 vat, apo 1450 lumen, të vendosur disa metra larg.
Pra, që të sqarohemi përfundimisht: ai tërmeti me magnitudë 5,8 të shkallës Richter., ishte me i intensitet 6 apo 7 ballë në Durrës, por me 2 ballë në Shkodër, e me 0 ballë në Mynih.
Shoh që se në shtyp shpesh po ngatërrohen këto terma, prandaj ky sqarim…/Opinion.al

Pas