I dashur dhe njëkohësisht i urryer. Ky është udhëtimi i gjatë i hirësisë së tij Janullatos, në krye të Kishës Autoqefale Ortodokse shqiptare, një rrugë e cila është dashur të ndjekë një trajektore me ulje ngritje të fuqishme, midis mosbesimit, adhurimit dhe përplasjeve me sfond të pastër nacionalist. I lindur në një familje me origjinë cefaloniane, në atë që njihet si Greqia antike, mburrja e grekëve të sotëm, emërimi i Anastas Janullatos, si Arkipeshkop i Tiranes, Durrësit dhe gjithë Shqipërisë, nuk kishte se si të kënaqte dëshirën e vetë shqiptarëve për të pasur në krye të kishës së Im Zot Nolit, një hierark me gjak dhe dashuri shqiptare. Me një kulturë për t’u admiruar, zotërues i shumë gjuhëve të huaja, teolog që shumë kush e ka cilësuar si bibliotekë në lëvizje, Janullatos ka ditur që nëpërmjet durimit dhe heshtjes, por edhe gjuhes së fortë, të zbusë por edhe të luajë me irritimin e shqiptarëve. Duke mësuar me kalimin e viteve, se sjellja më e gjetur, në mos daç ti kesh gjithmonë kundër shqiptarët, është të mos i luftosh në mënyrë frontale. Gjë që duket se deri diku ia ka dalë mbanë. I akuzuar, shpeshherë i anatemuar si punëtor i zellshëm i Greqisë, vendit të origjinës, kryepeshkopi ështe parë nga shqiptarët si një klerik që perveç punëve të perendisë ka dorë edhe në marreveshje të cilësuara në dëm të interesave të Shqiperise. Disa nga veprat të cilat shqiptarët ia atribuojnë ndikimit të tij të padiskutueshëm, janë skandali i eshtrave të Kosinës, mbirja e varrezave të ushtarëve grek në jug të Shqiperisë, në atë që nacionalizmi grek e cilëson si Epiri i Veriut, grekëzimi i objekteve ortodokse të kultit si në përmbajtje ashtu edhe në formë, përplasja me shtetin shqiptar në Kishën e Shën Mërisë në Përmet, ku nuk nguroi të fliste hapur për një skenar të mundshëm në dëm të Kishës Ortodokse, apo takimi me kryeministrin grek Tsipras menjëherë pas prishjes së kishës së Himarës. Me një ton që herë-herë e kalon cakun e rasës së klerikut, Janullatos është kthyer kohë pas kohe në mëtuesin kryesor të përplasjeve diplomatike midis Shqipërisë dhe Greqisë. Ashtu si në vitin 1994, kur Shqipëria me President Sali Berishën, kërkoi ta shpallte person Non Grata, vendim që pasoi me operacionin “Fshesa” në Greqi, ku me mijëra emigrantë jo vetëm që u dëbuan nga shteti fqinj por edhe u keqtrajtuan, duke shënuar kësisoj pikën më të ulët të marëdhënieve diplomatike midis dy vendeve. Dhe shqiptarët si popull që nuk shquhen për ndonjë kujtesë afatgjatë historike, por që inatet e vjetra nuk i harrojnë kollaj, nuk kanë se si t’i harrojnë ato skena të shëmtuara që lidhen me një periudhë të dhimbshme të ekzistencës së tyre. Por ky është Janullatos, kleriku i cili edhe pse thuhet nga të tijët se ka bërë nje punë të lavdërueshme në rindërtimin e Kishës Autoqefale Ortodokse Shqiptare, është po aq e vërtetë se nuk ka mundur të fitojë besimin e plotë të shqiptarëve, të cilët shikojnë te figura e tij, portretizimin e një kleriku nacionalist, si dhe shërbëtor të ngopjes së orekseve të qarqeve të errëta greke. Mosbesim të cilin e reflektojnë edhe një pjesë e mirë e grigjës ortodokse shqiptare, të cilët me qëndrimet e tyre kanë pranuar të rrinë larg vathës së Janullatosit. Midis tyre At Nikolla Marku, i cili nuk ka hezituar të akuzojë Hirësinë e tij se ka e kthyer Kishën Ortodokse të Shqipërisë në një shtojcë të asaj greke si edhe që punon për aneksimin e Shqipërisë së jugut në interes të Greqisë. Ky eshte Janullatos, kleriku që si një bari i mire, është përpjekur që me shkopin e tij të udhëheqë në rrugën e drejtë të perëndisë “tufën e tij të deleve”, por që gjithmonë është ndeshur në qëllimin e tij me shtrëngata, të cilave ca me urtësi dhe ca me kryengritësi ka mundur ti rezistojë kohë pas kohe, duke u u bërë ballë paçka fuqisë me të cilën ato janë derdhur mbi të.
